Αφορμή η εξαιρετικά ενδιαφέρουσα δημόσια συζήτηση Θανάση Λάλλα και Απόστολου Δοξιάδη (Logicomix) την επόμενη Τετάρτη 25-2.  Το ενδιαφέρον μου είναι...Δαρβινικό. 

Προφανώς και κάποια σχήματα που μας ιντριγκάρουν αισθητικά έχουν μαθηματική υπόσταση.  Δεν καταλαβαίνω την ψύχωση ορισμένων να αντιμετωπίζουν σαν να είναι επεισόδιο των Xfiles ή ο κώδικας DaVinci οτιδήποτε υποδηλώνει αυτό.  Τι κι αν ο Jackson Pollock είχε πινελιές που μπορούν να εξηγηθούν με fractals;  Τι κι αν μια εικόνα ή ένα γλυπτό εξηγείται και με αλγόρυθμο PSLQ;  Δεν είναι η ανωτερότητα της Ελληνικής φυλής και του Ευκλείδη που μας δίνει μαγικές τέτοιες πληροφορίες, ούτε των Αιγύπτιων για τις πυραμίδες αλλά η ίδια η θεωρία της εξέλιξης.

Όπως τα μάτια μας και ο εγκέφαλός μας τα τελευταία 100 χιλιάδες χρόνια εξελίχτηκαν για να μπορούμε να βρούμε γρήγορα φρούτα μέσα σε δέντρα, έτσι και οποιαδήποτε "μαγική" σχέση στην φύση είναι προϊόν λογικής εξέλιξης.  Δεν το κάνει λιγότερο μαγευτικό, απλά δεν καταλαβαίνω γιατί πρέπει να κάνουμε κάθε φορά σαν είναι έκπληξη.   Νομίζω ότι η καλύτερη απάντηση είναι στο παραμελημένο βιβλίο του Richard Dawkins, Unweaving the Rainbow.  Ακόμα και το ουράνιο τόξο δεν έχει εξηγηθεί πλήρως επιστημονικά.   Δεν χαλάει επειδή η επιστήμη προσπαθεί να το εξηγήσει, το αντίθετο.  Παραμένει γοητευτικό και πανέμορφο.  Δεν σκοτώνει τον έρωτα η γνώση, ούτε η επιστήμη την θρησκεία.

Τελικά ο διαχωρισμός επιστήμης και τέχνης είναι ο ανούσιος μάλλον.  Σε μεγάλο βαθμό το πρόβλημα παράγεται επειδή πολλοί επιστήμονες δεν μπορούν ή δεν θέλουν να επικοινωνήσουν την υπέροχη πολυπλοκότητα της γνώσης.  Ενώ οι καλλιτέχνες έχουν συνήθως μέλημα να μοιραστούν την ομορφιά των ανακαλύψεών τους, οι επιστήμονες παραδοσιακά παίρνουν την γνώση (πχ των μαθηματικών) για να την εφαρμόσουν πρακτικά.  Καθώς η κοινωνία μας έβγαλε αυτόν τον περιορισμό, άρχισαν και αυτοί να αποκαλύπτονται επικοινωνιακά.  Μπορεί μια μελέτη να ήταν συναρπαστική αλλά οι δυο ατάκες που θα ακούσουμε για αυτήν στις ειδήσεις συνήθως δεν περιέχουν όλη την ομορφιά της.

H μόνη ίσως διαφορά ανάμεσα στα μαθηματικά ως τέχνη ή επιστήμη είναι τελικά το επίπεδο αυστηρότητάς μας.  Είτε ως δημιουργοί είτε ως αποδέκτες του τελικού αποτελέσματος.  Μπορώ να δω μια μαθηματική εξίσωση και να πω "α, τι όμορφη" ή μπορώ να προσπαθήσω να αποδείξω αν είναι και αποτελεσματική σύμφωνα με οποιοδήποτε κριτήριο.  Αυτό μπορεί να αλλάζει και με την διάθεσή μου.  Αν κοιτάω έναν Davinci, μια πυραμίδα, Uccelo ή DeBarbari μπορεί εξίσου να μου έρθει να βγάλω έναν χάρακα να μετρήσω ή και απλά να απολαύσω το αποτέλεσμα. 

Προσωπικά όποιος κοιτάει διαρκώς έτσι τον κόσμο, αν κάποιος βλέπει ένα πίνακα του Νταλί και εντυπωσιάζεται από την ύπαρξη δωδεκάεδρου μάλλον κάτι χάνει...  Δηλαδή τι με νοιάζει αν και ο πίνακας αυτός έχει ή όχι τις τέλειες αναλογίες;   Μήπως έπρεπε να πληρώνουν στην Αναγέννηση και πνευματικά δικαιώματα στους Αρχαίους Έλληνες;;!